Neden Birilerini ”Günah Keçisi” Yapmaya İhtiyaç Duyarız?

Senin yüzünden, sen böyle yapmasaydın, sen sen sen… Bu ifadeleri oldukça sık söylüyor yada duyuyoruz değil mi? Özellikle de ikili ilişkilerimizde ne yapıp edip suçlu olmayı nasıl başarıyoruz gerçekten hayret edilecek şey doğrusu(!) Peki durum böyleyken neden yaşanan bir olay sonucunda suçlu arama eğilimine giriyoruz? Yani ortada bir suçlunun olması bize ne kazandıryor?

”Amann Kardeşini İdare Ediver Yavrum”

Özellikle bilen bilir genelde evin büyük çocuğuysanız evdeki sorumluluk hiyerarşisi size hiç adil davranmaz ve ”amann kardeşini idare ediver yavrum” gibi repliklerle sık sık karşılaşılır. Birde bu fiil sonuna -ar -er eki eklenerek sanki bunu yapmak çok kolaymış gibi ifade edilir. Sonuç olarak kendisi de çocuk olan evin büyük çocuğu bir şekilde ailenin beklentisini karşılamaz ve suçlanarak ortamdaki ”kaos” pastasından en büyük dilimi alır.

Şimdi diyebilirsiniz iyi de ne yapalım yani? Ortada bir çatışma varsa bu çatışmadan sorumlu bir suçlu da olmalı. İşte bizler tam burada düşüyoruz sevgili okur. Kimse karşıdaki kişi neden kaos oluşturacak davranışlar gösteriyor diye düşünmüyor fakat herkes hemen bir günah keçisi ilan ediyor(Ki şunu da belirtmeden geçmeyelim hiçbir çatışma yalnızca bir kişinin eseri değildir!). Bunu şöyle bir örnekle örneklendirebiliriz. Bir varış noktasına gidilecekse kimse asfalt yol duruyorken engebeli ve taşlık olan yolu tercih etmek istemez değil mi? Tercih ediyorsa da mantıklı bir açıklaması muhakkak vardır. İşte bizlerin gözden kaçırdığı noktada o açıklamanın ne olacağı hakkında hiç fikir yürütmeden direk yapılan olumsuz davranışları değerlendirmek oluyor.

Yani kimse güzel güzel anlaşmak varken kaos çıkarmak istemez tabi o kaostan elde ettiği kazançlar olmadığı takdirde. Eğer kişi ancak uyumsuz ve hırçın davranışlar gösterdiği takdirde ilgi çekiyorsa yani suçlu olmak ona birtakım kazançlar sağlıyorsa tabi ki bunu kullanacaktır. Özellikle de çocuklar bunu çok sık kullanır. Çocuk eğer ailenin ilgisini yalnızca ”yaramazlık” yapınca çekiyorsa bu çocuk ilgi istediğinde haklı olarak yaramazlık yapacaktır. Haklı olarak diyorum çünkü üzgünüm ki bir çocuk kendini yaramazlık yaparak ifade etmeye çalışıyorsa burada ailenin ihmali söz konusudur. Peki şimdi bu açıdan bakınca günah keçisi olarak sadece çocuğu suçlu ilan etmek ne kadar doğrudur?

Suçlu Kişi-Günah Keçisi Ailenin Gideri Gibidir!

Başlık size biraz garip gelmiş olabilir ama bu benzetmenin yerinde bir benzetme olduğunu düşünüyorum. Zira sistem kuramına göre aile bir bütündür ve ailedeki bir üyenin yaptığı davranışlar tüm aileyi etkiler. Dolayısıyla tüm aileyi etkileyen bir çatışma halinde aile ”denge” haline dönmek için bir günah keçisi seçebilir. Çünkü bu bir bakıma daha kolay bir seçenektir. Özellikle danışmanlık almaya gelen ailelerde bir günah keçisi -sorunlu olan- görmek oldukça mümkündür.

Günah keçisi seçmek aynı zamanda aile üyelerini de rahatlatan bir yöntem olduğundan sıkça tercih edilir. Kişinin kendisini suçlamasındansa bir suçlu belirleyip topu ona atması çok daha kolaydır. Bu durum şuna benzetilebilir. Sınava çalışmayan bir öğrencinin sınavdan düşük not almasına gerekçe olarak ”hoca bana taktı yaa!” şeklinde bir ifade kendini rahatlatması ve çevreden gelecek tepkilerin şiddetini azaltmaya çalışması gibi aile üyeleride de bir günah keçisi bularak içsel rahatlamayı sağlamaktadır.

Bu yüzden suçlayıcı ifadeler kullanmak ilk başta bizim kendimizi rahatlatmaya duyduğumuz ihtiyaçtan ileri gelir. Fakat bu durum ”suçlamak benim ihtiyacımmış” diyerek kendimizi haklı gösterebileceğimiz bir davranış değildir. İlişkilerimizde karşıdaki kişi neden böyle davranıyor, ben neden böyle davranıyorum, hangi davranışa nasıl tepkiler veriyorum ve neden bu tepkileri vermeyi tercih ediyorum sorularını cevaplarsak çok daha önemli ihtiyaçları karşılamış oluruz.

Buradan anasayfaya dönebilirsiniz.

Okumalısın!

İnsanoğlunun Yeni Uzvu: Cep Telefonları

Bugün neredeyse herkesin elinde bir akıllı telefon mevcut. İş için kullanılan ikinci telefonları bu hesaplamaya dahil etmiyorum bile. Hatta bu durum öyle bir hal...

Can Sıkıntısı Neden Can Sıkar?

''Canım sıkıldı'' ifadesini kullanmayanımız yoktur sanırım. Peki ama nedir bu şiddetle kaçınmaya çalıştığımız can sıkıntısı? Bugün üzerine çok konuşulmayan ve konuşmayı da çok sevmediğimiz...

Sınav Kaygısıyla Başa Çıkma Rehberi

Sınav kaygısı yaşamayanımız yoktur sanırım. Fakat nedense herkes var olan sınav kaygısıyla nasıl başa çıkacağını düşünür ama kimse neden sınav kaygısı yaşadığını düşünmez! Beni...

Bizi Takip Edin!

33,313BeğenenlerBeğen
12,345TakipçilerTakip Et
44,123TakipçilerTakip Et
5,554AboneAbone Ol