Çocuklarda İhmal ve İstismar

Çocuklarda ihmal ve istismar maalesef çağımızın en büyük problemlerinden birisidir. Gün geçtikçe de bu problem artarak devam etmektedir. Özellikle duygusal ihmal ve istismar bir çok etmeni bünyesinde barındırdığı için anlaşılması en zor olan ihmal ve istismar çeşididir. Bu konu hakkında konuşmaya başlamadan önce ihmal ve istismar kavramları arasındaki farkı ortaya koymakta fayda olacaktır. İstismar aktif bir eylemdir. Yani istismarcı bilerek ve isteyerek kasıtlı bir şekilde bu eylemde bulunmaktadır. İhmal ise pasif bir eylemdir. İhmalkar kişi bilinçli olmadan bu eylemi gerçekleştirmektedir. Dolayısıyla her istismar ihmal sınıfına da girmektedir.

İstismar türleri çeşitlilik göstermektedir. Fiziksel istismar, cinsel istismar, duygusal istismar ve duygusal ihmal olmak üzere 4 ana başlıkta ele alınmaktadır. Görüldüğü gibi fiziksel ve cinsel ihmal diye bir başlık bulunmamaktadır. Zira akıl sağlığı yerinde her birey için fiziksel ve cinsel istismar bilinçli yapılan bir eylemdir. Fakat duygusal ihmal farkındalık olmadan da meydana gelmektedir. Öyleyse ihmal ve istismar çeşitlerini biraz daha yakından inceleyelim.

Fiziksel istismar;

”Fiziksel istismar en geniş anlamda “çocuğun kaza dışı yaralanması” şeklinde tanımlanabilir. En yaygın rastlanılan ve belirlenmesi en kolay olan istismar tipidir. Onsekiz yaşından küçük çocuk ya da gencin anne, baba ya da bakımından sorumlu başka kişi tarafından sağlığına zarar verecek biçimde fiziksel hasara uğraması ya da yaralanma riski taşımasıdır. Bu hasar, itaati sağlama, cezalandırma ya da öfke boşaltma amacıyla elle ve/veya aletle vurularak, itilerek, sarsılarak yakılarak ya da ısırılarak çocuğun vücudunun herhangi bir yerinde iz bırakacak şekilde ya da iz bırakmasa da şiddet uygulayarak çocuğa bir zarar vermesidir. Yaralanma ile gelen her çocukta fiziksel istismar olasılığı akla getirilmelidir. Bundan şüphe duyulduğunda dikkatli öykü alınıp fiziksel muayene yapılmalı, incelemeye rutin radyolojik tetkikler ve kan sayımı da eklenmelidir.” (1)

Görüldüğü gibi dışarıdan muayene ile veya muayene olmaksızın en kolay anlaşılan istismar türü fiziksel istismardır. Şiddetin hiç bir canlıya uygulanmaması konusunda haklı temennimiz özellikle konu çocuklar olduğunda daha da önem arz etmektedir. Bizler meslek elemanı olarak gördüğümüz veya şüphelendiğimiz her türlü istismarın bildirimi ile mükellefiz. Fakat insani yaşamın gerektirdiği sorumluluk ile herkesin bu konuda dikkatli olması gerektiği tartışılmayacak bir gerçektir.

Peki böyle bir durumu nerelere bildirebiliriz? Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğüne, Emniyet-Çocuk Şube Müdürlüğüne/Karakollara ve Cumhuriyet Savcılığına bildirimde bulunabilirsiniz.

Cinsel İstismar;

Cinsel istismar bir yetişkinin çocuktan cinsel olarak yararlanmasını içermektedir. Çocuk ve cinsellik kavramlarının yanyana geldiği her durum cinsel istismarı ifade etmektedir. Uygunsuz içerik izletme, çocuğun mahrem bölgelerine çocuğu rahatsız edici şekilde dokunma da cinsel istismar kapsamına girmektedir.

Çocuklar gelişimsel dönemleri içerisinde 3-5 yaş arası kendilerini ve cinsiyet kimliklerini tanıma konusunda meraklıdırlar. Cinsel organını keşfetmeye çalışma ve cinsiyet rolleri üzerine oyunlar oynama yaygın olarak görülür. Bu oldukça normal bir gelişimsel süreçtir. Özellikle bu süreçte çocuğun istismarının önüne geçmek için ebeveynlerin oldukça dikkatli olması gerekmektedir. Bu merak kız çocuklarında annenin, erkek çocuklarında babanın yardımıyla çocuğun gelişimsel dönemine uygun bir açıklama ile giderilmeye çalışılmalıdır.

Çocuklarda İhmal ve İstismarı Önlemek İçin;

Çocuğa mahremiyet eğitimi vermek ve olası bir istismar durumunda en güvendiği kişiye durumu çekinmeden anlatabileceğini söylemek bu konuda atlanmaması gereken hususlardır. Zira çocuklar istismarı söylemek konusunda oldukça ketum davranırlar. Bunun sebepleri; kendilerine inanılmayacağını düşünmeleri, başlarının belaya gireceğini düşünmeleri, istismarcının tehditinden korkmaları, istismarcıyı korumak istemeleri(istismarcıyı sever ama yaptıklarını sevmez), cinsel davranışların yanlış olduğunu düşünmeleri ve kendilerini suçlu hissetmeleri olabilmektedir.

Sonuç olarak; istismar ne yazık ki bazı durumlarda çocukların ebeveynleri tarafından da gerçekleştirilebilmektedir. Bunun için çocuklarımızı koruma noktasında tüm yetişkinlere sorumluluk düşmektedir.

Duygusal ihmal ve istismar başlığı bir sonraki yazımızda ele alınacaktır.

Buradan anasayfaya dönebilirsiniz. Buradan konu hakkında tavsiye edilen videolara ulaşabilirsiniz.

Kaynakça:

  1. Y Taşçı, S Gören – Dicle Tıp Dergisi, 2007
  2. N Güler, S Uzun, Z Boztaş… – … Tıp Fakültesi Dergisi, 2002
  3. S Şimşek, F Cenkseven Önder – İlköğretim Online, 2011 
  4. Köpek Gibi Büyütülmüş Çocuk/Dr. Bruce D. PERRY & Maia SZALAVITZ

Okumalısın!

İnsanoğlunun Yeni Uzvu: Cep Telefonları

Bugün neredeyse herkesin elinde bir akıllı telefon mevcut. İş için kullanılan ikinci telefonları bu hesaplamaya dahil etmiyorum bile. Hatta bu durum öyle bir hal...

Can Sıkıntısı Neden Can Sıkar?

''Canım sıkıldı'' ifadesini kullanmayanımız yoktur sanırım. Peki ama nedir bu şiddetle kaçınmaya çalıştığımız can sıkıntısı? Bugün üzerine çok konuşulmayan ve konuşmayı da çok sevmediğimiz...

Sınav Kaygısıyla Başa Çıkma Rehberi

Sınav kaygısı yaşamayanımız yoktur sanırım. Fakat nedense herkes var olan sınav kaygısıyla nasıl başa çıkacağını düşünür ama kimse neden sınav kaygısı yaşadığını düşünmez! Beni...

Bizi Takip Edin!

33,313BeğenenlerBeğen
12,345TakipçilerTakip Et
44,123TakipçilerTakip Et
5,554AboneAbone Ol